De Sarcofaag van Simpelveld

In 1930 deed een Limburgse mijnwerker een bijzondere vondst. Tijdens de aanleg van een nieuw fundament voor zijn huis, stuitte hij op een stenen sarcofaag uit de Romeinse tijd. Deze was aan de binnenzijde geheel versierd met reliëfs die het huis en de bezittingen van de overledene voorstelden. Archeologen stonden versteld: nergens in het Romeinse Rijk was eerder een dergelijke sarcofaag gevonden. De gelukkige vinder verkocht de kist aan het Rijksmuseum van Oudheden voor het destijds enorme bedrag van 8500 gulden.

Tekst: Hester van Delden       Foto’s: Rijksmuseum van Oudheden

Omstreeks 55 voor Christus veroverden Romeinse legers het zuidelijk deel van Nederland. Hun aanwezigheid, die vier eeuwen duurde, heeft grote invloed gehad op onze woonvormen. Ze introduceerden nieuwe bouwmaterialen, zoals bakstenen, dakpannen en tegels. Hun zuilen, bogen en gewelven maakten het opeens mogelijk om ook grotere ruimten te overdekken. Voor het eerst werden in Nederland luxe villa’s gebouwd met aparte slaapkamers, woonvertrekken, werkkamers en bergruimtes

Het reliëf in de sarcofaag geeft een goed beeld van hoe zo’n Romeinse villa er moet hebben uitgezien, inclusief de inrichting. Vooral dit laatste is belangrijk, want er zijn nauwelijks meubels uit die tijd bewaard gebleven. Ze waren vaak van hout en dus vergankelijk.

Op een van de lange zijden van de kist is een rustbed afgebeeld, met daarop de overledene. Over haar voeten ligt een plaid. Rond het bed staan een bijzettafeltje, een aanrecht met flessen, een stoel, een kast en een kist. Op de andere zijde is de zijgevel van een Romeinse villa weergegeven, met vensters, hoektorens en dakpannen.
Vlak bij de vindplaats van de sarcofaag werden de grondsporen teruggevonden van een villa van het zelfde type als weergegeven in de sarcofaag. Waarschijnlijk is dit het huis waarin de overledene gewoond heeft.

Dit artikel is gepubliceerd op de website www.hetgeheugenvannederland.nl